poradnik

Czy budynki jednorodzinne ujawnia się w księdze wieczystej?

22 gru

Dlaczego Twój dom nie widnieje w KW i… to nie jest błąd. W obrocie nieruchomościami wiele osób przeżywa zdziwienie, gdy w księdze wieczystej ich domu nie znajduje się ani słowo o budynku. Mamy działkę, właściciela, służebności — ale nie ma domu. To nie pomyłka sądu i nie „braki w KW”. To zasada prawa rzeczowego: superficies solo cedit – własność budynku przypada właścicielowi gruntu i nie jest ujawniana oddzielnie w KW.

Czy budynki jednorodzinne ujawnia się w księdze wieczystej?

1. Budynków jednorodzinnych nie ujawnia się w KW

W księdze wieczystej prowadzonej dla działki zabudowanej domem jednorodzinnym wpisuje się:

  • dane gruntu,
  • właściciela,
  • obciążenia (hipoteka, służebności, roszczenia),
  • ograniczenia.

Nie ujawnia się natomiast:

  • kubatury,
  • roku budowy,
  • standardu,
  • metrażu użytkowego domu,
  • ani samego faktu istnienia budynku.

KW nie służy do „katalogowania budynków”, tylko do ujawniania praw rzeczowych.

2. Kiedy KW ujawnia budynki?

Nie w przypadku domów jednorodzinnych.

Wyjątki dotyczą budynków wielolokalowych / wielomieszkaniowych, w których ujawnia się wyodrębnione lokale:

  • założenie oddzielnych ksiąg dla lokali,
  • ujawnienie udziału w nieruchomości wspólnej,
  • wskazanie części wspólnych budynku.

3. A co z zabudową szeregową i bliźniaczą?

Tu również:

  • nie ujawnia się „budynku”,
  • ujawnia się działki,
  • przy wyodrębnieniu — lokale (choć w domach tego typu rzadziej się to robi).

4. Skąd więc dane o metrażu i istnieniu domu?

Nie z KW.

Prawidłowe źródła:

  • EGiB (ewidencja gruntów i budynków),
  • PINB – decyzja o pozwoleniu / użytkowaniu,
  • inwentaryzacja powykonawcza,
  • projekt budowlany i geodezyjny.

Dlatego bank, nawet mając KW, zawsze weryfikuje EGiB i PINB, aby potwierdzić istnienie budynku i jego parametry.

5. Bank odmawia, bo w KW nie ma domu

Dla wielu kupujących brzmi to absurdalnie:

„Dom stoi, mieszkam tu 20 lat, a w KW nie ma ani słowa?”

Bank odpowiada:

  • „KW to grunt, nie katalog budynków”.
  • „Proszę dostarczyć dokumenty potwierdzające legalność i parametry budynku”.

Stąd blokady kredytów i opóźnienia przy:

  • domach po rozbudowie,
  • domach oddanych dawno temu bez aktualizacji dokumentacji,
  • budynkach nieujętych w EGiB.

6. Samowola, rozbudowa, nadbudowa – nie ujawnisz tego w KW

KW nie aktualizuje się w zakresie części składowych gruntu.

Błędne myślenie sprzedających:

  • „rozbudowałem, to wpiszą”
  • „dołożyłem piętro, trzeba zmienić KW”

Sąd odmówi, bo bryła budynku nie jest przedmiotem wpisu.

Aktualizuje się:

  • EGiB,
  • dokumentację budowlaną.

Nie księgę.

7. Dlaczego to budzi tyle nieporozumień?

Bo przy mieszkaniach w blokach ujawnia się lokal, a wielu sprzedających przekłada ten schemat na domy:

  • „skoro mieszkanie ma KW, mój dom też powinien”

Nie.

KW mieszkania = odrębna własność lokalu + udział w nieruchomości wspólnej.

KW domu = grunt, bez opisu budynku.

Przeczytaj również:

„Sprzedali działkę, ale nie dostali pieniędzy” – czyli jak prawo potrafi zaskoczyć

https://bezpiecznatransakcja24.pl/blog/sprzedali-dzialke-ale-nie-dostali-pieniedzy

Aktualizacja księgi wieczystej po spadku — skutki braku ujawnienia i błędy w praktyce sądowej

https://bezpiecznatransakcja24.pl/blog/aktualizacja-ksiegi-wieczystej-po-spadku

Czy można zapłacić gotówką za nieruchomość w 2025 roku? Fakty, prawo i ryzyka

https://bezpiecznatransakcja24.pl/blog/czy-mozna-zaplacic-gotowka-za-nieruchomosc-w

Dom lub garaż postawiony częściowo na cudzej działce – kto za to odpowiada? [Poradnik 2025]

https://bezpiecznatransakcja24.pl/blog/dom-lub-garaz-postawiony-czesciowo-na-cudzej

Czy można zapłacić za nieruchomość przed aktem notarialnym?

https://bezpiecznatransakcja24.pl/blog/czy-mozna-zaplacic-za-nieruchomosc-przed


Zanim staniesz u notariusza, dobrze wiedzieć wszystko.

Zweryfikujemy KW, historię wpisów, wzmianek i dokumenty tak, aby transakcja przebiegła bez stresu

https://bezpiecznatransakcja24.pl/produkty/kupuj-bez-ryzyka-pakiet-pro-2

Analiza sytuacji prawnej nieruchomości

https://bezpiecznatransakcja24.pl/produkty/analiza-sytuacji-prawnej-nieruchomosci


Sprawdzenie projektu aktu notarialnego

https://bezpiecznatransakcja24.pl/produkty/sprawdzenie-projektu-aktu-notarialnego


Masz pytania? Napisz do nas

https://bezpiecznatransakcja24.pl/kontakt


Sprawdź naszą ofertę już teraz

Sprawdź nasze usługi i oferty, które pomogą Ci w każdej sprawie związanej z nieruchomościami. Zaufaj nam już dziś!

Napisz do nas
Blog

Przeglądaj inne artykuły

Ukryte zaległości za centralne ogrzewanie. Kiedy nowy właściciel musi zapłacić cudze długi? 17 sty
poradnik kupującego
Ukryte zaległości za centralne ogrzewanie. Kiedy nowy właściciel musi zapłacić cudze długi?

Zakup mieszkania w Polsce wciąż bywa postrzegany jako transakcja „bezpieczna”, jeśli księga wieczysta jest czysta, a sprzedający przedstawi zaświadczenie o braku zaległości czynszowych. To jednak jedna z najbardziej niebezpiecznych iluzji w obrocie nieruchomościami. W praktyce prawa nieruchomości jedną z najczęstszych przyczyn sporów po podpisaniu aktu notarialnego są ukryte zaległości i dopłaty za centralne ogrzewanie, które ujawniają się dopiero po kilku miesiącach — już wtedy, gdy właścicielem lokalu jest nabywca. Problem ten dotyczy zarówno lokali z podzielnikami kosztów ogrzewania, jak i tych, w których koszty CO rozliczane są ryczałtowo w ramach czynszu. Różnica między tymi dwoma modelami rozliczeń ma jednak fundamentalne znaczenie prawne — i finansowe — dla kupującego. Z punktu widzenia prawa cywilnego należy jasno powiedzieć: zaległości za centralne ogrzewanie nie są ujawniane w księdze wieczystej, nie są też automatycznie wykazywane w standardowym zaświadczeniu o braku zaległości czynszowych. Oznacza to, że mogą „przejść” na nowego właściciela, mimo że nie były widoczne na etapie transakcji.

Koniec ustnych dzierżaw gruntów. Jak państwo likwiduje fikcję prawną w obrocie ziemią 14 sty
poradnik
Koniec ustnych dzierżaw gruntów. Jak państwo likwiduje fikcję prawną w obrocie ziemią

Ustna dzierżawa gruntów nie była nigdy rozwiązaniem neutralnym. Była konstrukcją tolerowaną, ale systemowo patologiczną – wykorzystywaną do obchodzenia prawa pierwokupu, manipulowania statusem nieruchomości oraz przerzucania ryzyk na nabywców i Skarb Państwa. Projektowane zmiany, które wprowadzają obowiązek formy pisemnej (co najmniej), wskazania czasu trwania umowy, a w praktyce coraz częściej formy elektronicznej albo aktu notarialnego, nie są „utrudnieniem obrotu”. Są przywróceniem elementarnej uczciwości konstrukcji prawnej dzierżawy.

Szantaż cenowy kupującego przy minimalnym zadatku i wpisanym roszczeniu z umowy przedwstępnej 13 sty
patologie na rynku nieruchomości
Szantaż cenowy kupującego przy minimalnym zadatku i wpisanym roszczeniu z umowy przedwstępnej

Dlaczego formalnie poprawna umowa może być narzędziem nacisku, a nie zabezpieczeniem transakcji? Na rynku nieruchomości coraz częściej pojawia się zjawisko, które nie jest przypadkowe, lecz zaplanowane. Kupujący świadomie zawiera umowę przedwstępną: wpłacając minimalny zadatek, bez zamiaru korzystania z kredytu, ujawniając roszczenie o przeniesienie własności w księdze wieczystej, a następnie wykorzystując czas i wpis w KW do wymuszenia obniżki ceny. Formalnie: wszystko zgodne z prawem. Ekonomicznie i prawnie: szantaż kontraktowy. To jedna z najbardziej niedoszacowanych nisz ryzyka transakcyjnego, o której nie informują ani pośrednicy, ani notariusze — bo nie wynika z aktu, lecz z konstrukcji umowy.

W księdze wieczystej widnieje adres, którego nie ma od kilkunastu lat. Czy to problem prawny? 16 sty
poradnik
W księdze wieczystej widnieje adres, którego nie ma od kilkunastu lat. Czy to problem prawny?

Jednym z najczęściej bagatelizowanych problemów przy zakupie nieruchomości jest nieaktualny adres ujawniony w księdze wieczystej. Kupujący słyszą: „Ulica kiedyś się tak nazywała”, „Numer się zmienił po podziale działek”, „Gmina to poprawiła, tylko w KW jeszcze nie”. I właśnie w tym miejscu zaczynają się realne ryzyka prawne, które mogą: zablokować kredyt, wstrzymać akt notarialny, uniemożliwić wpis nowego właściciela, a w skrajnych przypadkach doprowadzić do podważenia tożsamości nieruchomości.

Kontakt